Mijn vrouw Kimberley en ik zijn gek op theater. Jaarlijks gaan we gemiddeld wel een keer of vijf naar een voorstelling toe. Dat varieert van cabaret tot musicals en muziekvoorstellingen. We genieten er intens van; voor ons is het echt een avondje ontspannen. De kinderen lekker bij de oppas en wij samen op pad. Sinds ik een stoma heb, is deze ervaring echter compleet veranderd. In principe ga ik gewoon naar het toilet zoals ieder ander, maar een stoma laat zich helaas niet voorspellen. 

Tegenwoordig ga ik standaard voordat de voorstelling begint al naar het toilet. Of mijn stomazak nou vol is of halfleeg: ik móét met een lege zak beginnen. Klinkt dat raar? Misschien wel, maar het geeft een klein beetje houvast. Ik weet nog heel goed de eerste keer dat ik naar het theater ging na mijn stoma-operatie. Zonder spanning of zorgen liepen we naar onze plek om heerlijk van de show te genieten. De voorstelling was echter nog geen vijf minuten bezig of ik voelde het al pruttelen. Binnen vijf seconden zat mijn stomazak compleet vol! En de voorstelling duurde nog anderhalf uur, zonder pauze… 

Voor het eerst kreeg ik te maken met enorme stress tijdens een theatervoorstelling — een moment dat juist ontspannen had moeten zijn. Wat nu? We zaten ook nog eens precies in het midden van de zaal. Als ik nu zou opstaan, moest de halve rij voor mij overeind. Wat voor nóg meer stress zorgde, was dat we bij een cabaretvoorstelling zaten. En de cabaretier was er eentje die heel goed was in stand-up en interactie met de zaal. Als ik nu zou opstaan en de zaal zou verlaten, wist ik zeker dat ik de sjaak was. Ik heb dus anderhalf uur met een overvolle stomazak gezeten, vurig hopend dat er niet nog meer ontlasting bij zou komen, want dan had ik pas écht een groot probleem gehad. Ik durfde de zaal simpelweg niet uit te lopen. 

Sinds die avond zit ik niet echt ontspannen meer in een theater. Gelukkig — of nou ja, gelukkig — had ik dat jaar nog zes theatershows op de planning staan waarbij we kaarten hadden in het midden van de rij. De beste plekken van het theater, maar voor mij vanaf dat moment de plekken met de meeste stress. 

Twee maanden geleden was het weer zover. Ik ging samen met Kimberley naar het theater. En jawel, we zaten weer op een fantastische plek ergens midden in de rij. Je raadt het al: ik ging met een gezonde dosis spanning de zaal in. Maar goed, ik had de keuze: of thuisblijven, of toch gaan. Ik wilde de voorstelling heel graag zien, dus ben ik de uitdaging aangegaan. Van tevoren netjes naar de wc, en we proberen het gewoon weer. 

Het eerste halfuur leek het aardig goed te gaan. Maar je voelt hem waarschijnlijk al aankomen: het gepruttel begon weer. Overigens is het geluid van een stoma op zichzelf al een enorm stressmoment als je allerlei oplettende mensen om je heen hebt zitten. Je laat immers geen scheet tijdens een voorstelling, dat kan echt niet! Sorry mensen… ik kan er echt niets aan doen. Maar het ergste moest nog komen. Mijn stomazak was inmiddels tot aan het plafond gevuld. Blijven zitten was geen optie meer, want dan zou het gegarandeerd misgaan. 

Ik tikte Kimberley aan en fluisterde dat ik naar het toilet moest. Toevallig was er net een muzieknummer bezig tijdens de voorstelling: hét uitgelezen moment om de zaal te verlaten! De cabaretier was afgeleid en zou me op dit moment niet aanspreken. Ik stond op en vroeg vriendelijk aan de mensen naast me of ik erlangs mocht. De blikken die ik kreeg waren niet heel positief, maar goed… ik was de zaal uit. Eindelijk naar het toilet! Het was goedgegaan. Althans, dat dacht ik. Nu moest ik nog terug. 

Ik liep rustig de zaal weer in en probeerde mijn plekje te zoeken. De mensen moesten weer voor mij opstaan en daar kwam het eerste commentaar van een mevrouw die eigenlijk niet voor me wilde wijken. Ze snauwde: “Ik vind dit echt heel onbeschoft, om zomaar de zaal uit te lopen.” Ik antwoordde nog braaf: “Ja, sorry mevrouw, ik moest echt heel nodig naar het toilet.” Waarop de oudere vrouw reageerde met: “Maakt mij niet uit, dit is heel erg vervelend.” Half struikelend moest ik langs haar heen om weer op mijn stoel te belanden. Vanaf dat moment zat ik totaal niet meer fijn. Wat een — ik houd het netjes — ontzettend nare opmerking. Op dat moment baalde ik er zó enorm van dat ik een stoma heb en dit soort situaties moet meemaken. Ik kon niet meer van de show genieten; mijn gedachten bleven maar bij dat moment hangen. Het lijkt zoiets simpels, maar mijn avond was compleet verpest. 

Toen de voorstelling afgelopen was en we de zaal uit mochten, wilde ik de situatie als goedwillend mens toch nog even rechtzetten. Ik liep naar de oudere dame toe om het uit te leggen en in zekere zin mijn excuses aan te bieden. Ik vertelde haar dat ik een chronische ziekte heb en door mijn stoma soms echt acuut naar het toilet moet. De reactie die ik direct terugkreeg, sneed er diep in: “Het kan mij niet schelen, het is heel vervelend voor iedereen die dan moet opstaan. Je kunt toch ook gewoon aan het einde van een rij gaan zitten?” 

Met stomheid geslagen stond ik daar. Voor mijn gevoel stond ik er even helemaal alleen voor, in een zaal vol mensen die me raar aankeken, terwijl niemand er iets van zei. Voor het eerst dacht ik heel even: het ligt gewoon aan mij… Aan die kl*teziekte. 

Op dat soort momenten ben ik intens blij met Kimberley aan mijn zijde. Zij heeft alles gehoord en meegemaakt. Ze pakte me vast en zei: “Dit ligt absoluut niet aan jou. Sommige mensen zullen het nooit begrijpen en blijven simpelweg respectloos.” Ik moest echt even een traantje laten. Ik voelde me rot en de avond had een nare nasmaak gekregen. Weer een avond vol stress, en dit keer met een rot-eind. 

Maar mijn vrouw is er eentje met wie je geen ruzie moet krijgen. Dat beurde me gelukkig weer een klein beetje op. Eenmaal in de foyer liep Kimberley resoluut naar de oudere dame toe en heeft haar eens heel netjes, maar haarscherp, op haar nummer gezet. Ik zal niet letterlijk herhalen wat er precies gezegd is — het bleef netjes en zonder scheldwoorden — maar de dame stond wel even met haar mond vol tanden. Het is zo fijn als er iemand is die van je houdt en onvoorwaardelijk voor je opkomt. Want hoe sterk ik me soms ook voel, op dit soort momenten voel ik me ineens heel klein. 

Eén ding is zeker: voortaan boeken we alleen nog maar stoelen aan het buitenste einde van de rij. En ja, ik weet het… ik moet me niets aantrekken van wat andere mensen denken. Maar het geeft me simpelweg een stuk minder stress als ik weet dat de vluchtweg naar het toilet vrij is. 

Praat mee Ik ben heel benieuwd hoe andere lotgenoten hun theateravonden of avondjes uit ervaren. Loop jij tegen dezelfde dingen aan, of heb je gouden tips? Laat het vooral weten in de reacties! 

Groet, 

Ricardo